مسجد تاریخانه

تاریخانه مربوط به دوره ساسانیان و همچنین سده‌های ۲ و ۳ و ۵ ه‍.ق است که در شهر دامغان، خیابان ایستگاه راه‌آهن، جای گرفته‌است. این اثر در (۱۵ دی ۱۳۱۰) با شماره ثبت ۸۰ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است.

پیشینه

تاریخانه از آثار باستانی دامغان است که بر پایه پژوهش‌های اداره کل باستان‌شناسی، پیش از تسلط اعراب بر ایران، آتشکده بوده و بعداً به مسجد تبدیل شده‌است. ساختمان بنای دوباره آن مربوط به سده دوم هجری است و شیوه ساختمان آن نیز به شیوه بناهای دوره ساسانیان می‌باشد. تاریخانه در ترکی به معنای خانه خداست.

معماری

این مسجد نمونه بسیار زیبا و کاملی از مساجد سده‌های آغازین اسلام به‌شمار می‌رود. شیوهٔ معماری مسجد برگرفته از معماری ساسانی است. ساختمان مسجد دربردارنده یک صحن یا حیاط مرکزی است که پیرامون آن را رواق‌های سرپوشیده دربر گرفته‌است. شبستان مسجد بر روی هجده ستون مدور (سه ردیف شش تایی) استوار شده‌است که این ستون‌ها یک متر و نیم قطر دارند و از نظر ویژگی‌های معماری همانند ستون‌های کاخ‌های ساسانی هستند. طاق‌های مسجد از آجر است و به طاق‌های دورهٔ پیش از اسلام، یعنی عهد ساسانی همانندی و همسانی بسیار دارد

نام مسجد تاریخانه
محل قرارگیری سمنان، دامغان
نوع جاذبه فرهنگی، مسجد
تاریخ ساخت دوره ساسانیان و همچنین سده‌های ۲ و ۳ و ۵ ه‍جری قمری
تاریخ ثبت ملی 15 دی 1310
جاذبه ها برج طغرل دامغان،  محوطه تاریخی تپه حصار دامغان، آرامگاه پیر علمدار، خانه لطفی، برج چهل دختر، غار شیربند،
سوغاتی ها پسته ها، شیرینی نخودی، برنجی،گردویی، نارگیلی و آردی، سمنو، رشته پلویی، کشمش